Παρασκευή, 26 Φεβρουαρίου 2016

Μεταμορφώσεις

Η ιδέα-πραγματικότητα και νόμος- της μεταμόρφωσης των πάντων είναι παμπάλαιη και κοινή.
Ο Οβίδιος γράφει τους καλύτερους στίχους του πάνω στις μεταμορφώσεις των ανθρώπων αντλώντας από την Ελληνική και Ρωμαϊκή μυθολογία.
Και μεγάλες αλήθειες σκεπάζει και ο μύθος και ο στίχος.

Ο άξονας όλου του έργου είναι το Πάθος ως αίτιο κάθε μεταμόρφωσης.

Και η ζωή ΕΙΝΑΙ  Πάθος, γι'αυτό και μεταμορφωνόμαστε λεπτό το λεπτό...


Σημ.Υπάρχουν αρκετές καλές εκδόσεις των "Μεταμορφώσεων". Τα αποσπάσματα από αυτή του "Δίφρου"-1966



ΠΡΟΚΝΗ και ΤΗΡΕΥΣ
...Σκλάβος σε πάθος ξέφρενο και τι δε θα τολμούσε,
τα στήθια του δεν τη χωρούν τη φλόγα πιά που κλειούνε.
...Στ'αλήθεια πόσο σκοτεινή είν'η ψυχή τ'ανθρώπου!






















ΑΤΑΛΑΝΤΗ και ΙΠΠΟΜΕΝΗΣ
...Την Αφροδίτη ξέχασε να την ευχαριστήσει,
λύπη εδοκίμασ'η θεά κι εκδίκηση στοριάζει
κι έτσι παράδειγμα κι οι δυό να μείνουνε στους άλλους....









ΑΠΟΛΛΩΝ και ΔΑΦΝΗ

Απ'τη φαρέτρα του με μιάς τράβηξε δυο σαίτες
που η μια διώχνει τον έρωτα κι άλλη τον ανάβει...
...Μα κι έτσι ο θεός την αγαπά.Το νιο δεντρί σιμώνει
και με το χέρι τ'άγγιξε και την καρδιά της κόρης
ένοιωσ'ακόμη να χτυπά κατ'απ'τη φρέσκια φλούδα...

ΗΛΙΟΣ και ΚΛΥΤΙΑ
..Η λύπη είχε τον έρωτα κι η εκδίκηση τη λύπη
σαν αφορμή στη προδοσιά,που'σπρωξαν την Κλυτία.
Μα το θεό πια του φωτός δεν τον ξανάδε εκείνη
κοντά της για να ξαναρθεί,τον έχασε για πάντα...

ΑΘΗΝΑ και ΑΡΑΧΝΗ
...Δείχνει στη γνώμη επιμονή και στη κακή της μοίρα,
μιας νίκης ασυλλόγιστης η επιθυμιά την σπρώχνει.
Την πρόσκληση τη δέχτηκε ν'αγωνιστεί η Παλλάδα,
σταμάτησε τις συμβουλές κι αναβολή δε δίνει...

Σάββατο, 20 Φεβρουαρίου 2016

Η εισβολή των ηλιθίων

Ουμπέρτο Έκο 1932-2016


«Οι ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης έδωσαν το δικαίωμα να μιλάνε σε λεγεώνες ηλιθίων που άλλοτε δεν μίλαγαν παρά μόνο σε μπαρ, αφού είχαν πιει κανένα ποτήρι κρασί, χωρίς να βλάπτουν την κοινότητα. Τους αναγκάζαμε αμέσως να σωπάσουν, αλλά σήμερα έχουν το ίδιο δικαίωμα λόγου με ένα βραβείο Νόμπελ. Είναι η εισβολή των ηλιθίων»

Τετάρτη, 17 Φεβρουαρίου 2016

Ακρόπρωρα



Είναι Λαϊκή τέχνη βέβαια σε μια παράδοση από τα αρχαία χρόνια.Μεταπολεμικά εξαφανίστηκε αν και ήδη με τα ατμόπλοια και το μέταλλο από τα μέσα του 19ου αιώνα παρήκμασε.



Άρης-1813 του Μιαούλη-Ύδρα


"...οι ξυλόγλυπτες φιγούρες στην πλώρη,καμωμένες από ειδικούς τεχνίτες,ήταν αποτρεπτικές δυνάμεις για τα στοιχειά της θάλασσας."

Επαμεινώνδας 1813 Κων.Μπάμπα,Σπέτσες

"Τα στολίδια της πλώρης και της πρύμνης αν ήταν γλυπτά λέγονταν "ακροστόλια",της πλώρης λέγονταν "ακρόπρωρο" και της πρύμνης "άφλαστο"

Θεμιστοκλής 1813 Δημ.Βούλγαρης,Ύδρα

"Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε και το ζωγραφιστό μάτι,τον "οφθαλμό¨" χαραγμένο στα πλευρά της πλώρης,κοντά ή και επάνω στο έμβολο και είναι κοινό χαρακτηριστικό και των αρχαίων ελληνικών πλοίων. "

Λεωνίδας 1816 Γ.Μέξη,Σπέτσες

Παρασκευή, 12 Φεβρουαρίου 2016

Σεφέρης:ο Χάχας και οι τσαλαπατημένοι πρωθυπουργοί

Στην αλληλογραφία Σεφέρη-Μαλάνου στο ποίημα Kerk str.oost που στέλνει ο πρώτος στον δεύτερο υπάρχει ο στίχος
"..που είχε ένα ύφος τσαλαπατημένου πρωθυπουργού..".

Ο Σεφέρης στέλνει και βοηθητικές σημειώσεις για την κατανόηση του ποιήματος στον Μαλάνο.
Για το στίχο αυτό γράφει:"Οι τσαλαπατημένοι πρωθυπουργοί είναι πολλοί την σήμερον.Τη σχολή την άρχισε ο Χάχας της Τσεχοσλοβακίας"

Ο Χάχας λοιπόν που έχει τη χλεύη του Σεφέρη σε αναλογία εξευτελισμένου πρωθυπουργού θα μας θυμίσει τους δικούς μας.Ότι πιο άθλιο και προδοτικό.
Μετά τη συμφωνία του Μονάχου το 1938 που η Γερμανία παίρνει ένα κομμάτι της Τσεχοσλοβακίας (Σουδητία) ο Emil Hacha, δικαστικός,γίνεται πρωθυπουργός της λαβωμένης χώρας.Το 1939 παρά τους εξευτελισμούς που υπέστη ο Χάχα από τον Χίτλερ σε συνάντηση τους,υπογράφει ανακοινωθέν-σύμφωνο με το οποίο "έθετε με εμπιστοσύνη την τύχη του τσέχικού λαού και της χώρας στα χέρια του Φύρερ του γερμανικού Ράϊχ" 

Ο Χάχα συνελήφθη για εσχάτη προδοσία από τους Τσέχους το Μάιο του 1945 αλλά πέθανε πριν δικαστεί.

Έχουμε κι εμείς τον Χάχα μας, που δημοσίως τον αποκαλεί ηλίθιο ο Γερμανός αφέντης του κι αυτός χαχανίζει ηλίθια,αλλά και την εκχώρηση της χώρας την λέει "περιορισμό εθνικής κυριαρχίας",και εκτελεί ότι τον διατάζουν.

Όμως εμείς ΔΕΝ έχουμε ελπίδα ούτε να συλληφθεί ούτε να δικαστεί κανένας δικός μας Χάχας.


Σάββατο, 6 Φεβρουαρίου 2016

Επιστροφή-Vozvrashchenie 2003

Ένα διαμάντι από τη Ρωσία με την μεγάλη κιν/φική παράδοση.
Πολυβραβευμένη,έκανε αίσθηση παρά την απλότητα των μέσων με την πρωτοτυπία της,και το σενάριο της.Σκηνοθέτης ο Αντρέι Ζβιαγκίντσεφ (Andrey Zvyagintsev) που εκπλήσσει ευχάριστα για το βάθος και την ωριμότητα του σ' αυτή την πρώτη του ταινία

Μητέρα ενημερώνει τα δύο αγόρια της 10-14 ετών πως επέστρεψε ο πατέρας τους τον οποίο δεν έχουν γνωρίσει.Την επομένη ο "άγνωστος" πατέρας με τα παιδιά ξεκινάνε ένα ταξίδι που οι σχέσεις ιδιαίτερα με τον μικρότερο θα είναι προβληματικές αλλά και πολλά θα συμβούν...

Η ταινία ισορροπεί εξαιρετικά από το road-movie έως το μυστήριο και το θρίλερ,μαζί με την πολυδιάστατη ερμηνεία που καλείται να δώσει ο θεατής στο τέλος.Ο τίτλος π.χ."επιστροφή" σε ποια από τις ποικίλες επιστροφές που συμβαίνουν αναφέρεται? Ο φόβος ?Ο πατέρας από που ήρθε,αν ήρθε, και πως τον λένε?Το κιβώτιο?Η ασύνειδη "πατροκτονία"-οιδιποδιακά-είναι απελευθερωτική ή ενοχική?Επιστροφή στην άγνοια ή στη λήθη?
Είναι αλληγορία ή μια βαθιά αρχετυπική πορεία ενηλικίωσης για τα παιδιά και ιδιαίτερα για τον μικρότερο?
Οι ομόκεντροι κύκλοι είναι πολλοί και θα πρέπει εμείς να δώσουμε τις απαντήσεις.






Η ταινία ΕΔΩ

Θα υπάρχει κατω δεξιά στην Ταινιοθήκη


Πέμπτη, 4 Φεβρουαρίου 2016

Σα να μη πέρασε μιά μέρα



«Μισθούς συντάξεις τα κάνατε κουρέλι, Τσίπρα θα έχεις την τύχη του Κουβέλη»


ΤΣΙΠΡΑ ΛΕΒΕΝΤΗ ΠΙΑΣΤΕΙΤΕ ΧΕΡΙ- ΧΕΡΙ ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΘΑ ΣΑΣ ΔΙΩΞΟΥΜΕ ΚΑΙ ΘΑΝΑΙ ΜΕΣΗΜΕΡΙ.




 «Μια νύχτα μαγική σαν την Αργεντινή, να δούμε στο ελικόπτερο Αλέξη ποιός θα μπεί»

Δευτέρα, 1 Φεβρουαρίου 2016

"Νήσος Σαχαλίνη" το σημαντικότερο έργο του Τσέχωφ,πρώτη φορά στα Ελληνικά- ОСТРОВ САХАЛИН

"...Τώρα πια δεν είμαι λογοτέχνης,είμαι Σαχαλίνιος"
 Άντον Τσέχωφ 1890
Θα μπορούσαμε να το θεωρήσουμε το εκδοτικό γεγονός δεκαετιών.Αν και από νωρίς έχουμε πληθώρα μεταφράσεων και ποικιλία εκδόσεων έργων του μέγιστου Ρώσου κλασσικού,αυτό που ο ίδιος θεωρούσε το σημαντικότερο πέρασαν 120 χρόνια για να μεταφραστεί και εκδοθεί στην τρομερή Ελλάδα, που εκδίδεται κάθε παπαριά,και δηθενιά,και μας πνίγει το σκουπιδαριό με το marketing των φραγκολεβαντίνων,το πονηρό και ύπουλο και εγκληματικό.Και να που εκδίδεται από έναν μικρό εκδοτικό οίκο που πιθανόν δεν διαθέτει τα αργύρια της προβολής.

Την ύπαρξη του τη γνώριζα αφού ο ίδιος ο αγαπητός Άντον Τσέχωφ δεν παραλείπει να κάνει αναφορά στα βιογραφικά του,γι'αυτό το σταθμό και καμπή στη ζωή του.
Το αναζήτησα κάποτε στο Λονδίνο όπου το βρήκα μόνο σε μια πολυτελή έκδοση.Έπειτα το αγόρασα στη Μόσχα κι ας μη ξέρω ρωσικά.Έπρεπε να υπάρχει στη βιβλιοθήκη,τιμητικά.

Δεν είναι μόνο ο πραγματικός άθλος να διασχίσεις με άμαξα,άλογο,πλοία ολόκληρη τη Σιβηρία,να περάσεις στο νησί,να μείνεις τρεις μήνες και να επιστρέψεις με πλοίο μέσω Ιαπωνίας-Κεΰλάνη-Σουέζ-Οδησσού.
Το ταξίδι αυτό και οι εμπειρίες του καθόρισαν και έδωσαν το υλικό για σημαντικά έργα που ακολούθησαν όπως π.χ." Ο θάλαμος 6"

А.П.ЧЕХОВ -ОСТРОВ   САХАЛИН 
Στα τριάντα του χρόνια και ήδη ασθενής αποφασίζει την επίσκεψη σ' ένα νησί-κάτεργο αποικία καταδίκων.
Είναι μια συνειδητή κάθοδος στον Άδη.
Στη Σαχαλίνη όμως δεν υπάρχουν μόνο οι κατάδικοι και οι φύλακες τους.Υπάρχουν και ελεύθεροι έποικοι, συγγενείς κρατουμένων,ημιελεύθεροι πρώην κατάδικοι,αλλά και γηγενείς φυλές οι Γκιλιάκοι και οι Αϊνού.
Επισκέπτεται σχεδόν όλους τους σταθμούς και οικισμούς,μελετά και καταγράφει συνθήκες ζωής,υγείας,εξουσίας όπως και κλιματικά και τοπογραφικά στοιχεία.Συλλέγει πληροφορίες και στατιστικά για να μπορέσει να οδηγηθεί σε προτάσεις βελτίωσης της ζωής αυτών των κολασμένων.
Μέσα στην λεπτομερή καταγραφή του οδοιπορικού παραθέτει τις μικρές ιστορίες ανθρώπων,μικρά διηγήματα,που αναγνωρίζουμε τον βαθιά ανθρωπιστή λογοτέχνη και παρατηρητή της ανθρώπινης μοίρας.
Όταν επέστρεψε και έγραψε,κατέθεσε την "έκθεση" στις αρμόδιες τσαρικές υπηρεσίες,ελπίζοντας ότι κάτι θα κάνουν.Αυτές την αγνόησαν με αιτιολογία ότι δεν ήταν "υπηρεσιακή" και επιπλέον ήταν και "λογοτεχνίζουσα".
Όμως η δημοσίευση του βιβλίου τις εξανάγκασε τα επόμενα χρόνια να πάρουν κάποια μέτρα και να αλλάξουν νόμοι και ποινές.

Αξίζει αναφορά στην μεταφράστρια από τα ρωσικά Ελένη Κατσιώλη,που όπως λέει στην εισαγωγή η προσπάθεια της κράτησε περισσότερο από 3 χρόνια λόγω μεγέθους αλλά και ειδικού και ποικίλου λεξιλογίου που περιέχει.

Η τιμωρία του καροτσιού


  • Γιατί ήρθα εδώ,αναρωτιέμαι...
  • Ένας κατάδικος έχει μαζί του ένα πεντάχρονο κοριτσάκι,την κόρη του,και όταν εκείνος αναρριχιόταν στη σκάλα η μικρή κρατιόταν από τις αλυσίδες των ποδιών του....
  • Οι άνθρωποι περιπλανιόταν σιωπηλοί σαν σκιές
  • ..είναι το κόκκινο μάτι του κάτεργου που κοιτάζει το κόσμο.
  • Ο άνθρωπος υπέφερε,η ψυχή του ήταν βαριά κι εκείνη τον ροκάνιζε και τον ξαναροκάνιζε. Βγήκα απ' το σπίτι και η φωνή της ακουγόταν ακόμα.
  • Η διοίκηση,για να ξεκάνει τους ανθρώπους,θα ......
  • ...μια σκούρα θλιβερή σόμπα καταλάμβανε το μισό δωμάτιο και γύρω από τη νοικοκυρά έκλαιγαν τα παιδιά και τσίριζαν τα κοτόπουλα.Βγήκε στο δρόμο και τη πήραν από πίσω και τα παιδιά και τα κοτόπουλα.Κοιτάζοντας τα γελούσε και έκλαιγε και μου ζητούσε συγγνώμη...
  • ...τον θυμούνται να πηγαίνει προς τη φυλακή με τη βίτσα στο χέρι για να δέρνει στον δρόμο.Τον σκότωσαν στο φούρνο και αιματόβαψε τη ζύμη.Οι κρατούμενοι χάρηκαν τόσο πολύ για το θάνατο του που μάζεψαν εξήντα ρούβλια σε ψιλά για δώρο στον δολοφόνο.
  • ...και πάλι ο βαθύς,απεγνωσμένος αναστεναγμός "Αχ,Θεέ μου,Θεέ μου!"
  • Ήταν στιγμές που μου φάνηκε ότι βλέπω τον τέλειο εξευτελισμό του ανθρώπου.
  • επιστάτες..τόσο χορτάτοι,τόσο μεγαλοπρεπώς ηλίθιοι και άξεστοι...
  • Η ευαισθησία των γηγενών Γκιλιάκων που τα έθιμα τους δεν επιτρέπουν την αλαζονεία και τις σχέσεις εξουσίας...
  • Δυο βδομάδες πριν τον θάνατο του,κοιτώντας τη Γιελένα που σφουγγάριζε είπε:Αχ,γυναίκες,γυναίκες!.Από γυναίκα μπήκα στο κάτεργο κι από γυναίκα θα τελειώσω!
  • Οι γηγενείς Αϊνού της νότιας Σαχαλίνης ήταν δουλοπάροικοι στους Ιάπωνες και ήταν εύκολος ο εξανδραποδισμός τους,επειδή ήταν πράοι,ήπιοι,και δεν μπορούσαν να ζήσουν χωρίς ρύζι. 
  • Παραδόξως,στις παράνομες οικογένειες μπορείς να συναντήσεις την αγάπη στην πιο καθαρή και θελκτική μορφή της.
  • Οι κατάδικοι στα ορυχεία από την πείνα,έτρωγαν τα κεριά
  • Είναι τρομαχτικό να ακούς τον γέρο.Πόση φρίκη χόρτασε να βλέπει!